Przewodnik po tradycyjnej kuchni islandzkiej

TL;DR
Tradycyjna kuchnia islandzka powstała z myślą o przetrwaniu, a nie o restauracjach. Trzy filary to baranina, ryby i nabiał, konserwowane poprzez fermentację, wędzenie, suszenie i pieczenie w gorących źródłach, ponieważ sól była rzadkością, a zimy trwały sześć miesięcy. Do dzisiaj jada się tu kjötsúpę (zupę z baraniny), plokkfiskur (gulasz rybny), skyr (kulturę mleczną), harðfiskur (suszone ryby), rúgbrauð (chleb razowy pieczony w gorących źródłach) oraz hangikjöt (wędzoną baraninę). Najbardziej niezwykłe potrawy, takie jak fermentowany rekin i pieczona głowa barania, pojawiają się głównie podczas zimowego święta Þorrablót. Dziś nowe pokolenie kucharzy z Reykjavíku przekłada te tradycje na jedne z najciekawszych dań w świecie nordyckim.

Szybkie podsumowanie: tradycyjna kuchnia islandzka w pigułce

Na czym opiera się tradycyjna kuchnia islandzka?

Trzy składniki: baranina, ryby i nabiał. Trzy metody: fermentacja, wędzenie i suszenie. Jeden powód: przetrwanie. Islandię zasiedlono w IX wieku na wulkanicznej wyspie niedaleko koła podbiegunowego północnego, bez rodzimych ssaków lądowych, z minimalną ilością ziemi uprawnej i zimami trwającymi sześć miesięcy. Jedzenie, które powstało z tych ograniczeń, wciąż stanowi fundament tego, co dziś jedzą Islandczycy.

Gdy wikingowie przybyli ze Skandynawii pod koniec 800, przywieźli ze sobą owce, bydło i świnie. Jedynym lądowym ssakiem, który już tu żył, był lis polarny. Wykarcili brzozowe lasy, by uzyskać ziemię uprawną i pastwiska, co doprowadziło do erozji gleby i pozbawiło ich opału. Kiedy zniknął opał, produkcja soli przez gotowanie wody morskiej stała się niemożliwa. Bez soli nie mogli konserwować żywności tak jak Skandynawowie. Dlatego opracowali własne metody konserwacji, wykorzystujące to, czego na Islandii było pod dostatkiem: zimne powietrze, wiatr, ciepło geotermalne i kwaśną serwatkę z produkcji mleczarskiej.

Fermentacja w serwatce stała się główną metodą konserwacji, wyjątkową dla Islandii wśród krajów nordyckich. Mięso zakopywano w beczkach z kwasem mlekowym zamiast soli. Ryby suszono na powietrzu, wieszając je na wietrze nadbrzeżnym. Baraninę wędzono nad suszonym łajnem owczym, gdy brzozy były zbyt rzadkie, by je spalać. Chleb razowy wkładano pod ziemię w pobliżu geotermalnych źródeł i pozostawiano do wolnego pieczenia w wulkanicznym cieple przez cały dzień. Każda technika rozwiązywała ten sam problem: jak jeść w marcu, gdy zapasy jedzenia z lata zaczęły się wyczerpywać już w listopadzie.

W efekcie powstała kuchnia oparta wyłącznie na miejscu. Baranina smakuje tak, jak smakuje, dlatego że owce spędzają lato na wysokogórskich pastwiskach, jedząc dzikie arktyczne tymianki, mech i górskie zioła, bez ziarna w karmie. Nabiał ma bogactwo i zawartość białka odzwierciedlającą krowy przystosowane do zimnego klimatu, z odrębną historią rasy. Ryby pochodzą z jednych z najzimniejszych, najczystszych i najbardziej bogatych w składniki odżywcze wód północnego Atlantyku. Jedzenie Islandii jest nierozłączne z jej krajobrazem, dlatego zrozumienie historii sprawia, że każdy posiłek smakuje jeszcze ciekawiej.

Skyr jest tu spożywany od ponad 1 100 lat. W Muzeum Narodowym Islandii znajdują się trzy słoiki 1000-letniego skyr, szare i kamieniste, co jest chyba najbardziej islandzką rzeczą, jaką można sobie wyobrazić: jedzenie tak fundamentalne dla przetrwania, że ludzie zachowali samą metodę konserwacji.

Chcesz, by jedzenie stało się prawdziwą atrakcją twojej letniej podróży na Islandię, a nie tylko dodatkiem? Oto nasz przewodnik po letnich doświadczeniach kulinarnych na Islandii, dzięki któremu będziesz jadł z większą świadomością.

 

Jakie są najważniejsze tradycyjne islandzkie dania, które warto spróbować?

Zacznij od pięciu: kjötsúpa (zupa z baraniny), plokkfiskur (gulasz rybny), skyr, harðfiskur z masłem i rúgbrauð. Te pięć potraw obejmuje trzy filary kuchni islandzkiej, baraninę, ryby, nabiał, we wszystkich głównych tradycyjnych technikach. Wszystko inne buduje się na tej podstawie.

Kjötsúpa to najlepszy punkt wyjścia. Baranina na kości, warzywa korzeniowe (ziemniaki, marchew, brukselka, rzepa) i wywar, który dojrzewa przez godziny. Każde gospodarstwo domowe ma swoją wersję. Każdy pensjonat i kawiarnia w kraju trzyma na ogniu garnek z tą zupą. Kości baranie nadają wywarowi głębokiego, mineralnego smaku, którego nie da się uzyskać kostkami rosołowymi, a baranina, która spędziła lato na wysokogórskich pastwiskach, sama się doprawiła ziołami, którymi się żywiła. Kjötsúpa to danie, które Islandczycy jedzą, wracając z zimna, i jeśli zjesz je w ten sposób, wchodząc do ciepłego pomieszczenia po popołudniowym pobycie na dworze, zrozumiesz, dlaczego istnieje tu od IX wieku.

Plokkfiskur jako koncepcja przepisu jest starszy, niż sugeruje jego nazwa. W najwcześniejszej formie to „resztki ryby”: dowolna ryba, która trafiła poprzedniego dnia, rozgnieciona z ziemniakami i wzbogacona prostym sosem beszamelowym lub śmietanowym, a następnie podana z grubym kawałkiem chleba razowego. Ten chleb jest niezbędny do parowania. Jego delikatna słodycz i gęsta, prawie puddingowa konsystencja doskonale kontrastuje z wyrazistym gulaszem rybnym w sposób, którego nie zapewni zwykły chleb. Współczesne wersje czasem dodają ser, curry lub szczypiorek. Tradycyjne wersje nie potrzebują żadnych dodatków. Podstawa jest już kompletna.

Skyr stanowi kategorię samą w sobie. Technicznie to miękki ser, a nie jogurt, choć spór jest akademicki, gdy już go jesz. Powstaje z odtłuszczonego mleka z żywymi kulturami bakteryjnymi, odcedzany do uzyskania gęstej konsystencji, i zawiera około 12% białka. Sam w sobie lekko kwaskowaty, doskonały z świeżymi borówkami, rabarbarem lub miodem, i wykorzystywany w całej kuchni islandzkiej, od śniadań po desery. Skyr dostępny poza Islandią to rozcieńczony produkt komercyjny. Wersja tutaj, prosto z islandzkich gospodarstw mlecznych, jest bogatsza i ma bardziej wyrazisty, kwaskowaty smak. Warto jeść go każdego dnia, który spędzasz w tym kraju.

Harðfiskur zasługuje na więcej uwagi, niż zwykle mu poświęcają turyści. To suszona na powietrzu dorsz lub łupacz, odparowana przez wiatry nadbrzeżne do zaledwie około 10% pierwotnej wagi, a potem spożywana w paskach z obfitą warstwą masła z solą. Konsystencja oscyluje między suszoną wołowiną a chrupkim waflem. Zapach jest intensywny. Smak, zwłaszcza z masłem, jest czysty, morski i niezwykle satysfakcjonujący. Islandczycy zabierają go ze sobą w podróż w torebkach, tak jak inni ludzie biorą czekoladę. Sprzedawany jest w każdym sklepie spożywczym i na każdej stacji benzynowej w kraju.

Jeśli wolisz poznać wszystkie pięć tych specjałów podczas jednej sesji z kimś, kto potrafi je dokładnie opisać, nasz zespół z Reykjavik Food Tours robi dokładnie to od 2014 roku dla ponad 8,700 podróżników.

W Reykjavíku jest o wiele więcej do odkrycia w kulinarnym świecie, niż większość turystów zdąży zauważyć, nasz przewodnik co jeść w Reykjavíku przedstawia dania i doświadczenia, dla których warto zrobić dodatkowe kilometry.

 

Co to jest baranina islandzka i dlaczego smakuje inaczej?

Baranina islandzka smakuje inaczej ze względu na to, gdzie owce spędzają lato. Od późnej wiosny do wczesnej jesieni islandzkie owce swobodnie wędrują po otwartych pastwiskach wyżynnych, bez ogrodzeń, paszy zbożowej i hormonów. Żerują na arktycznym tymianku, dzikich ziołach, mchu i trawach górskich, pijąc wodę z lodowcowych źródeł. Efekt? Mięso naturalnie delikatne, o czystym, lekko słodkawym smaku, który wielu osób opisuje jako zupełnie inny od baraniny, jaką jedli dotąd.

Islandia hoduje owce od czasów pierwszych osadników. Rasa wywodzi się bezpośrednio od zwierząt przywiezionych przez nordyckich i celtyckich osadników ponad tysiąc lat temu i od tamtej pory prawie nie uległa wpływom genetycznym z zewnątrz, co czyni ją jedną z najbardziej izolowanych genetycznie ras zwierząt gospodarskich na świecie. Ta izolacja, połączona z dietą, sprawia, że mięso jest naprawdę wyjątkowe.

Zagony owiec (réttir) odbywają się co roku we wrześniu, kiedy farmerzy na koniach i pieszo spędzają owce z wyżyn zanim nadejdzie zima. To jedna z najstarszych, niezmienionych tradycji rolniczych Islandii. Jagnięta urodzone tej wiosny, które spędziły całe życie na otwartych pastwiskach wyżynnych, dostarczają najlepszego mięsa sezonu. Islandczycy, którzy dorastali, jedząc baraninę, twierdzą, że potrafią wyczuć różnicę między mięsem owcy pasącej się na wyżynach a jakimkolwiek innym. My im wierzymy.

Baranina pojawia się w tradycyjnej kuchni islandzkiej w kilku różnych postaciach. Kjötsúpa (zupa) to najczęstsze codzienne danie. Hangikjöt (wędzona baranina) to wersja świąteczna, wędzona nad brzozowymi gałązkami lub suszonymi odchodami owiec, aż zyska bogaty, warstwowy smak dymu, a następnie podawana w cienkich plasterkach na płaskim chlebie. Lambalæri (udziec barani) to niedzielny pieczony, wolno gotowany i serwowany z karamelizowanymi ziemniakami i kiszonymi czerwonymi kapustą. Plokkfiskur tradycyjnie przygotowywany jest z ryby, ale istnieją też wersje z baraniną. Nawet hot dog zawiera w sobie baraninę.

Dla odwiedzających, którzy spotkają hangikjöt: źródło dymu ma znaczenie. Wędzona nad brzozą hangikjöt ma lżejszy, czystszy smak dymu. Wędzona nad odchodami owiec jest bardziej intensywna i wyrazista, co brzmi niepokojąco, ale smakuje wyjątkowo. Obie wersje są historycznie autentyczne. Ta druga jest trudniejsza do znalezienia i bardziej charakterystyczna dla Islandii. Jeśli w menu podano źródło dymu, to właśnie tę wersję warto spróbować.

 

Jakie tradycyjne islandzkie owoce morza warto znać?

Islandia spożywa więcej owoców morza na mieszkańca niż prawie jakikolwiek inny kraj na świecie, około 200 pounds na osobę rocznie. Główne gatunki wykorzystywane w tradycyjnej kuchni to dorsz, łupacz, pstrąg arktyczny i langustynka (na islandzkich menu nazywana humar lub „homar”, choć technicznie to langustynka). Wszystkie cztery pochodzą z wód zimnych, czystych i bogatych w składniki odżywcze, co bezpośrednio wpływa na ich smak.

Dorsz od ponad tysiąca lat jest najważniejszym gospodarczo rybą Islandii. Kraj toczył z powodu niego trzy wojny (wojny dorszowe z Wielką Brytanią w latach 1952-1976). Świeży islandzki dorsz jest gęsty, kruchy i ma wyjątkowo czysty smak w porównaniu z mrożonym produktem, który większość turystów zna z domu. Pojawia się w plokkfiskur, w fish and chips, w harðfiskur oraz jako prosta wersja smażona na patelni z brązowym masłem, która nie wymaga niczego więcej.

Łupacz jest nieco słodszy i bardziej miękki od dorsza, preferowany przez wielu Islandczyków do codziennego gotowania. To ryba najczęściej używana do plokkfiskur, najpopularniejszy gatunek w harðfiskur i doskonała do panierowania w fish and chips. Islandia serwuje fish and chips inaczej niż wersja brytyjska: ciasto robione jest z mąki orkiszowej, co daje lżejszą, prawie przypominającą tempurę powłokę, a frytki często są pieczone w piekarniku, a nie smażone na głębokim oleju.

Pstrąg arktyczny (bleikja) to ryba, która najbardziej zaskakuje turystów. To słodkowodna ryba spokrewniona z łososiem i pstrągiem, żyjąca w islandzkich rzekach lodowcowych i jeziorach geotermalnych. Mięso jest różowo-pomarańczowe, smak czysty i łagodny, gdzieś pomiędzy tymi dwoma krewnymi. Źle znosi transport, dlatego wersja serwowana w restauracjach w Reykjavíku ma jakość niedostępną nigdzie indziej. Smażony na patelni, wolno gotowany, peklowany lub wędzony, to zawsze najbardziej niedoceniona ryba w każdym islandzkim menu.

Langustynka zasługuje na wyjaśnienie nazewnictwa. Kiedy islandzkie menu podaje „homar” lub „lobster”, chodzi o langustynkę, mniejszego, słodkoogoniastого skorupiaka łowionego w islandzkich i norweskich wodach. Miasteczko Höfn na południowym wschodzie Islandii uważa się za stolicę langustynki. Klasyczna forma podania to ogony grillowane z masłem i czosnkiem, danie, które nie wymaga żadnych dodatków, gdy surowiec jest tak doskonały. W Reykjavíku zupa z langustynki w Sægreifinn przy starym porcie to jedna z autentycznych kulinarnych atrakcji miasta: bogaty, lekko słodkawy bulion, obfite kawałki langustynki, podawane w nieformalnej scenerii, którą mieszkańcy wolą od bardziej wystawnych miejsc.

 

Jakie są najbardziej niezwykłe tradycyjne islandzkie potrawy?

Najbardziej niezwykłe tradycyjne islandzkie potrawy to efekt konieczności konserwacji, a nie nabytego smaku dla samego smaku. Hákarl (fermentowany rekin grenlandzki), svið (opalona głowa barania) i súrsaðir hrútspungar (marynowane jądra baranie) pojawiają się głównie podczas zimowego święta Þorrablót w styczniu i lutym. To jedzenie, które pozwalało przetrwać wieki, gdy nic jadalnego nie mogło zostać zmarnowane. Zrozumienie tego kontekstu ułatwia podejście do nich, choć niekoniecznie sprawia, że łatwiej je zjeść.

Hákarl jest najsławniejszy. Świeży rekin grenlandzki jest trujący, ponieważ jego mięso nasycone jest mocznikiem i tlenkiem trimetylaminy. Tradycyjna obróbka polega na zakopywaniu rekina pod ziemią na 6-12 tygodni, gdzie ciśnienie i bakterie rozkładają toksyczne związki, a następnie suszeniu go na powietrzu przez 4-5 miesięcy. Efektem jest potrawa o intensywnym zapachu amoniaku i mocnym, fermentowanym smaku. Je się ją w małych kostkach, zawsze z kieliszkiem Brennivín, kminowej wódki zwanej czasem „Czarną Śmiercią”, ponieważ alkohól neutralizuje amoniakalny posmak. To połączenie ma stulecia i jest funkcjonalne: Brennivín nie jest łykiem do popicia, ale integralną częścią dania.

Większość turystów próbuje hákarl raz. Reakcje wahają się od szoku po niechętny szacunek dla techniki. To, co zmienia doświadczenie, to zrozumienie, co ta potrawa reprezentuje: to jedzenie, które ratowało ludziom życie, gdy nic innego nie było dostępne. Rekiny grenlandzkie były trujące. Islandczycy wymyślili, jak uczynić je bezpiecznymi i jadalnymi. To nie jest turystyczny gadżet. To tysiąc lat pomysłowości na talerzu.

Svið to opalona głowa barania, przecięta na pół i ugotowana. Pojawia się obok hákarl podczas Þorrablót i w kilku tradycyjnych restauracjach przez cały rok. Najcenniejsze są policzki i język. Oko to wyzwanie. Mieszkańcy jedzą to bez ceremonii. Turyści uważają to za niepokojące, dopóki nie spróbują, wtedy większość odkrywa, że mięso jest łagodne, delikatne i pod względem smaku przypomina każdą powoli gotowaną potrawę z baraniny. Wyzwanie jest czysto wizualne.

Samo Þorrablót warto zrozumieć jako zjawisko kulturowe. Obchodzone w miesiącu Þorri (od końca stycznia do połowy lutego), to zimowa ucztą zakorzeniona w starym kalendarzu nordyckim. Islandczycy zbierają się, by jeść konserwowane potrawy, które przygotowywali ich przodkowie, pić Brennivín i uznać, że zima wreszcie mija. To nie jest czysto historyczne wydarzenie. Wielu Islandczyków naprawdę wyczekuje go z niecierpliwością. Potrawy, które się tam pojawiają, hákarl, svið, harðfiskur, hangikjöt, marynowane jądra baranie, rúgbrauð, zakwaszony wieloryb (w niektórych regionach), to bezpośrednie połączenie z kulturą kulinarną, która przez dwanaście wieków utrzymywała Islandię zamieszkaną w warunkach, które zabiłyby większość osad.

Nie jesteś pewien, które niezwykłe islandzkie potrawy naprawdę warto spróbować, a które to jedynie test wytrzymałości dla turystów? Sprawdź nasz przewodnik niezwykłe islandzkie potrawy i gdzie ich spróbować, zanim zdecydujesz się na kulinarną przygodę.

 

Jak tradycyjna islandzka kuchnia przetrwała do współczesności?

Tradycyjna islandzka kuchnia przeszła trudny okres w połowie XX wieku, gdy nowoczesne chłodnictwo, import i urbanizacja sprawiły, że stare techniki konserwacji wydawały się przestarzałe, a nie pomysłowe. To, co je uratowało, to częściowo ruch Nowej Kuchni Nordyckiej, który wyłonił się z Kopenhagi w połowie lat 2000., częściowo pokolenie islandzkich szefów kuchni, którzy docenili jakość własnych składników, a częściowo prosty fakt: jedzenie jest naprawdę dobre, gdy jest dobrze przygotowane.

Przez kilka dziesięcioleci po II wojnie światowej wiele tradycyjnych islandzkich potraw kojarzyło się z biedą i niedostatkiem, a nie z dziedzictwem. Młodzi Islandczycy, którzy w latach 40. i 50. przenosili się do Reykjavíku podczas boomu urbanizacyjnego, odrzucali hákarl i svið wiejskiego życia i chętnie sięgali po importowane produkty spożywcze, które symbolizowały nowoczesność. Skyr pozostał, bo był zbyt przydatny i zbyt zakorzeniony. Kjötsúpa pozostała, bo była zbyt dobra. Najbardziej ekstremalne potrawy konserwowane wycofały się do Þorrablót, gdzie przetrwały jako nośnik nostalgii i tożsamości kulturowej, a nie codziennego jedzenia.

Ruch Nowej Kuchni Nordyckiej, zapoczątkowany przez Noma w Kopenhadze od 2003 roku, zmienił postrzeganie tych potraw. Traktując fermentację, zebrane na wolności zioła, konserwowane mięsa i lokalne, sezonowe składniki jako fundament poważnej kuchni, a nie pozostałość ubóstwa, ruch dał islandzkim szefom kuchni ramy, w których mogli celebrować to, w czym Islandia jest najlepsza. Dill, pierwsza islandzka restauracja z gwiazdką Michelin, otworzyła się w 2009 roku z jasnym celem: zastosować tę filozofię do islandzkich składników. Szef kuchni Gunnar Karl Gíslason budował menu wokół wędzonych ryb, baraniny z wyżyn, zebranych na wolności ziół i fermentowanych potraw, prezentując je w taki sposób, by międzynarodowi goście po raz pierwszy docenili ich jakość.

Matur og Drykkur, ulokowana w dawnej fabryce solonej ryby w dzielnicy portowej Grandi, podchodzi do sprawy inaczej. Gdy Dill stawia na nową nordycką kuchnię, Matur og Drykkur wraca prosto do źródeł. Nazwa restauracji pochodzi z islandzkiej książki kucharskiej z 1947 roku autorstwa Helgi Sigurðardóttir, a kuchnia korzysta z tej publikacji i innych historycznych źródeł, by przywrócić do życia przepisy, które prawie zaginęły. Zupa z głowy dorsza, halibut z serwatką, dania z baraniny z części, których współczesne restauracje nie używają: potrawy brzmią jak wyzwania, a smakują jak odkrycia. Celem jest sprawić, by Islandczycy dumni byli ze swojej historii kulinarnej, a nie wstydzili się jej.

Efekt jest taki, że tradycyjna kuchnia islandzka pełni dziś dwie role jednocześnie. Na co dzień skyr, kjötsúpa, plokkfiskur i harðfiskur wciąż gością w islandzkich domach i lokalnych restauracjach. W wysokiej gastronomii te same składniki i te same tradycje konserwacji, które niegdyś oznaczały przetrwanie, stanowią dziś fundament dla jednej z najciekawszych kuchni w świecie nordyckim. Jedzenie się nie zmieniło. Zmieniło się jego postrzeganie.

 

Gdzie spróbować autentycznej tradycyjnej kuchni islandzkiej w Reykjavíku?

Najpewniejsze miejsca na autentyczną tradycyjną kuchnię islandzką to Café Loki niedaleko Hallgrímskirkji z codziennymi tradycyjnymi daniami, Íslenski Barinn z ciepłą, niepretensjonalną domową kuchnią oraz Matur og Drykkur w porcie, gdzie historyczne przepisy podnoszone są na wyższy poziom dzięki nowoczesnym technikom. Jeśli szukasz tradycyjnych przekąsek, w każdym supermarkecie Bónus znajdziesz harðfiskur, skyr i hangikjöt w przystępnych cenach.

Ceny zweryfikowane w kwietniu 2025.

Kilka słów o Café Loki: restauracja znajduje się tuż naprzeciwko Hallgrímskirkji i jest jednym z nielicznych miejsc w mieście, gdzie serwuje się lody z chleba razowego, a to dokładnie to, na co wygląda: stary chleb razowy pokruszony do gęstego lodów waniliowych. Brzmi dziwnie, a smakuje jak Islandia w łyżeczce. Połączenie lekko gorzkiego, skarmelizowanego chleba z bogactwem mlecznym sprawdza się lepiej, niż można by się spodziewać. Zamów je, nawet jeśli dopiero co zjadłeś. Zwłaszcza jeśli dopiero co zjadłeś.

Jeśli chcesz jak najszybciej poznać tradycyjną kuchnię islandzką, wycieczka kulinarna z przewodnikiem lokalnym to najlepszy sposób, by spróbować wszystkich kluczowych dań i dowiedzieć się od eksperta, co jesz i dlaczego to w ogóle istnieje. Od 2014 roku pokazujemy podróżnym prawdziwe kulinarne oblicze Reykjavíku. Przyjdź zjeść z nami.

Zastanawiasz się, jak pogodzić wycieczki kulinarne z przewodnikiem z samodzielnymi posiłkami, żeby nie powtarzać dań ani nie pominąć kluczowych smaków? Ten przewodnik po trasach Reykjavik Food Tours wyjaśnia szczegóły planowania, o których większość odwiedzających żałuje, że nie pomyśleli o nich wcześniej.

 

Jak ocenić doświadczenie samodzielnie

Wybieraj na podstawie rzeczywistej trasy, czasu trwania i włączonych degustacji. Wycieczka z przewodnikiem dodaje lokalne wyjaśnienia i zorganizowaną trasę; twoje priorytety i aktualne ceny decydują, czy opłaca się zapłacić.

Najczęściej zadawane pytania

Jaka jest narodowa potrawa Islandii?

Nie ma jednej oficjalnej potrawy narodowej, ale kjötsúpa (zupa z baraniny) i hangikjöt (wędzona baranina) to najpoważniejsze kandydatki pod względem kulturowym. Pylsur (hot dog) pełni rolę nieoficjalnego narodowego fast foodu. Skyr, choć technicznie jest produktem mlecznym, to prawdopodobnie najbardziej zakorzeniony pojedynczy produkt w islandzkiej kulturze kulinarnej, obecny i niezmieniony od ponad 1 100 lat.

Czy skyr to jogurt czy ser?

Technicznie rzecz biorąc, to miękki ser. Skyr powstaje z odtłuszczonego mleka i żywych kultur bakteryjnych, a następnie jest odcedzany do uzyskania gęstej konsystencji, co czyni go świeżym serem kwasowym, a nie fermentowanym produktem mlecznym. Większość Islandczyków nazywa go jednak produktem mlecznym i je go tak, jak inni jedzą jogurt. Spór taksonomiczny nie wpływa na to, jak smaczny jest skyr. Ważne, że wersja serwowana na Islandii smakuje znacznie inaczej niż eksportowany produkt komercyjny, ponieważ jest świeższa i powstaje z islandzkiego mleka, a nie w wyniku skalowanej produkcji przemysłowej.

Co to jest Þorrablót?

Þorrablót to ucztowanie w środku zimy, obchodzone w miesiącu Þorri, który przypada mniej więcej od późnego stycznia do połowy lutego, odpowiada to czwartemu miesiącowi zimy w starym nordyckim kalendarzu. Islandczycy zbierają się, by jeść konserwowane tradycyjne potrawy, które niegdyś pomagały ich przodkom przetrwać najtrudniejszą część zimy: hákarl, hangikjöt, harðfiskur, svið (głowa barania), súrsaðir hrútspungar (marynowane jądra baranie), chleb razowy i Brennivín. To nie tylko posiłek, ale także kulturowa celebracja technik przetrwania.

Dlaczego islandzka baranina różni się od innej baraniny?

Islandzkie owce latem pasą się na otwartych pastwiskach wysokogórskich, jedząc dzikie arktyczne tymianki, zioła górskie i mech, bez ziarna, hormonów i ogrodzeń. Rasa wywodzi się od zwierząt sprowadzonych przez pierwszych nordyckich osadników ponad tysiąc lat temu i od tamtej pory prawie nie uległa wpływom genetycznym z zewnątrz. Ta izolacja, połączona z charakterystyczną dietą, daje mięso naturalnie delikatne, o czystszym smaku i lekko słodkawe, czego rzadko osiąga baranina karmiona ziarnem.

Czy fermentowany rekin (hákarl) jest bezpieczny do jedzenia?

Tak, jeśli jest odpowiednio przygotowany. Świeże mięso grenlandzkiego rekina jest toksyczne, ponieważ zawiera wysokie stężenia mocznika i tlenku trimetylaminy. Tradycyjny proces fermentacji, polegający na zakopywaniu rekina na 6-12 tygodni, a następnie suszeniu na powietrzu przez 4-5 miesięcy, całkowicie rozkłada te szkodliwe związki. Powstały produkt jest bezpieczny, ale ma intensywny smak i mocny zapach amoniaku. Tradycyjnie je się go w małych kawałkach z kieliszkiem Brennivín. To połączenie ma sens: anyżowy smak alkoholu znacznie łagodzi amoniakalny posmak.

Co to jest rúgbrauð i dlaczego różni się od zwykłego chleba razowego?

Rúgbrauð to gęsty, ciemny chleb razowy, tradycyjnie pieczony w garnku zakopanym w pobliżu geotermalnego gorącego źródła przez 24 godziny. Powolne, pośrednie ciepło z wulkanicznego gruntu nadaje mu delikatną słodycz oraz kleistą, prawie jak budyń konsystencję w środku, której nie da się uzyskać w piecu. Jest cięższy i gęstszy od większości chlebów razowych, nie ma skórki i najlepiej smakuje z masłem, wędzoną rybą lub jako dodatek do plokkfiskur. Przezwisko þrumari oznacza „chleb grzmotów”, dlaczego, zrozumiesz, jeśli zjesz go za dużo.

Autor: Sigurd James Haraldsson
Przewodnik islandzki od 2014 · Założyciel, Reykjavik Food Tours
Sigurd poprowadził ponad 8,700 podróżnych przez kulinarną scenę Reykjavíku od założenia agencji.

Zarezerwuj miejsce na jedną wycieczkę kulinarną

Spacer kulinarny z tradycyjną kuchnią islandzką

Zupa z baraniny, degustacja tradycyjnych przysmaków i fermentowany rekin z przewodnikiem lokalnym. Masz już wybrany termin podróży? Sprawdź godzinę wyjścia, zanim zaplanujesz resztę swojego kulinarnego dnia.

Spotkanie przed Hlöllabátar na placu Ingólfstorg, zakończenie na tym samym placu. Transfer z hotelu i napiwki nie są uwzględnione w cenie. Prośby dotyczące diety wymagają potwierdzenia przez organizatora.

Data podróży

Wybierz datę, aby sprawdzić opublikowany harmonogram Viator. Ostateczna dostępność i cena są potwierdzane na Viator.

Sprawdź dostępność na Viator

Która islandzka degustacja jest dla ciebie?

Doświadczenie Rekomendacja przewodnikaSpacer kulinarny z tradycyjną kuchnią islandzkąWycieczka kulinarna i spacer po ReykjavíkuPrywatny spacer kulinarny dla łasuchówPrywatna wycieczka kulinarna wegetariańskaTylko posiłki na własną rękęBilet na ucztę ÞorrablótCzas trwania wycieczki Do 4 godzinDo 3 godzinDo 2 godzinDo 1 godzinyWymagania Brak dodatkowych wymagańJedzenie wegetariańskie / wegańskieGwarancja przy ciężkiej alergiiGwarantowana trasa bez schodówKtoś ma mniej niż 20 latWyczyść moje wybory

Wybierz wycieczkę, a my sprawdzimy jej czas trwania i wymagania na podstawie zweryfikowanych danych. Czas dojazdu licz osobno.

Porównaj swoje koszty

Wprowadź łączne kwoty dla tej samej grupy w jednej walucie. Użyj rzeczywistych kosztów swoich posiłków, a nie pełnych porcji restauracyjnych porównywanych do małych degustacji.

Obecna wycena wycieczki Planowana suma kosztów własnych posiłków

Dodaj obie kwoty, by je porównać. Przejazdy i dodatkowe posiłki są oddzielnie.